กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอีเอส)ร่วมกับบริษัท ไปรษณีย์ไทย จำกัด เปิดตัวดิจิทัลโพสต์ไอดี (Digital Post ID)ทางเลือกใหม่ที่พัฒนาขึ้นจากการใช้ชื่อ-ที่อยู่ ให้เกิดการระบุตำแหน่ง สถานที่ และการขนส่งแบบ Easy Privacy Security และ Digital Economyช่วยเชื่อมโยงไปสู่กิจกรรมอื่นๆ ต่อยอดจากรหัสไปรษณีย์ที่ใช้ตัวเลข5 หลัก เช่น การพัฒนาเส้นทางขนส่ง การป้องกันการปลอมแปลงตัวตน การเงินและการธนาคาร เป็นต้นโดยการพัฒนาดิจิทัลโพสต์ไอดี ปัจจุบันอยู่ระหว่างการทดสอบระบบ และรับฟังความคิดเห็นจากภาคส่วนที่เกี่ยวข้องคาดว่าประชาชนจะมีรหัสดิจิทัลโพสต์ไอดีของตนเอง และสามารถนำมาใช้ส่งพัสดุ สิ่งของและอื่นๆ ได้ภายในปี พ.ศ. 2566
ชัยวุฒิ ธนาคมานุสรณ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอีเอส) กล่าวว่า ดีอีเอสและหน่วยงานในสังกัดได้เร่งขับเคลื่อนเทคโนโลยีเพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลง ของเศรษฐกิจ สังคม และวิถีชีวิตที่เป็นไปอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะในปี พ.ศ.2566 ที่คาดว่าการดำเนินกิจกรรมต่างๆ ของคนทั่วโลกจะต้องพึ่งพาระบบดิจิทัลเพิ่มมากขึ้น เช่น กิจกรรมการเงิน, การดำเนินธุรกิจ การลดช่องว่างทางด้านความปลอดภัยจากสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19 ที่ผ่านมา, การจัดการข้อมูล,การขนส่ง และอื่นๆ ตามยุทธศาสตร์พัฒนาโครงสร้างพื้นฐานรองรับนวัตกรรมดิจิทัล ตามแผนแม่บทการส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัลระหว่างปี พ.ศ. 2561 – 2565 มีแนวคิดในการปรับเปลี่ยนรูปแบบการระบุข้อมูลตำแหน่งที่อยู่ให้เป็นที่อยู่ดิจิทัล หรือเรียกว่า “ดิจิทัลโพสต์ไอดี :Digital Post ID”โดยมอบหมายให้ไปรษณีย์ไทย ในฐานะหน่วยงานในการกำกับดูแล ดำเนินโครงการเพื่อพัฒนาต่อยอดจากรหัสไปรษณีย์ที่ใช้ตัวเลข 5 หลัก ซึ่งใช้เป็นมาตรฐานการจัดส่งสิ่งของของไทย มากว่า 40 ปี โดยเพิ่มประสิทธิภาพการจัดส่งให้มีความสามารถระบุตำแหน่งด้วยรหัสดิจิทัลโพสต์ไอดี ที่สามารถ ถูกแปลงเป็นพิกัดที่อยู่ของประชาชนภายในประเทศไทยได้ถึงระดับครัวเรือน พร้อมกันนี้ ยังสามารถรักษาความปลอดภัย ความเป็นส่วนตัว ของข้อมูลส่วนบุคคลของภาคประชาชน
![อ่าวขนอม ซีฟู้ด](https://www.xpozir.com/wp-content/uploads/2024/02/Ao-Khanom-Seafood.jpg)
สำหรับ ดิจิทัลโพสต์ไอดีไม่เพียงแค่สร้างประโยชน์ในภาคการขนส่ง หรือการทำธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ แต่ยังสามารถเชื่อมโยงไปสู่ภาคส่วนและกิจกรรมอื่นๆได้อีกหลากหลาย เช่น การพัฒนาเส้นทางขนส่ง, การรองรับระบบการขนส่งในอนาคตที่ไม่ใช้คนขับ, การป้องกันการปลอมแปลงตัวตน, การสนับสนุนสิ่งของช่วยเหลือเมื่อเกิดภัยพิบัติ ในกรณีที่ทราบพื้นที่ประสบภัย น้ำท่วม แผ่นดินไหว, การสนับสนุนนโยบายด้านสุขภาพ ช่วยเหลือผู้ป่วยในกรณีฉุกเฉิน, จัดเก็บข้อมูลผู้สูงอายุในแต่ละพื้นที่, ส่งเสริมการแพทย์ทางไกลเพื่อลดความแออัดในการเข้ารับบริการที่โรงพยาบาล, การหาพิกัดสถานที่ท่องเที่ยว สถานที่ท่องเที่ยวที่สำคัญในแต่ละฤดูกาล, วางแผนบริหารจัดการพื้นที่การเกษตร, วางผังเมืองและบริหารทรัพยากรธรรมชาติให้เหมาะสม, กำหนดเขตเลือกตั้ง, ข้อมูลผู้มีสิทธิ์เลือกตั้ง, ด้านการเงินและการธนาคาร, การโฆษณาสินค้าให้กับกลุ่มบุคคลที่มีความสนใจผลิตภัณฑ์หรือบริการเฉพาะทางเป็นการสร้างมาตรฐานใหม่ให้ธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ และส่วนอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องทั้งประเทศอย่างยั่งยืนและในอนาคตจะขยายการใช้ดิจิทัลโพสต์ไอดีเชื่อมโยงแก่ผู้ประกอบการเอกชนรายอื่นๆด้วย
ดร.ดนันท์ สุภัทรพันธุ์ กรรมการผู้จัดการใหญ่บริษัท ไปรษณีย์ไทย จำกัด กล่าวว่า ไปรษณีย์ไทยได้งบประมาณในการดำเนินการทำดิจิทัลโพสต์ไอดีจำนวนประมาณ 100 ล้านบาท ซึ่งเป็นการต่อยอดใช้รหัสไปรษณีย์ 5 หลัก โดยเป็นโครงสร้างพื้นฐานในการส่งไปรษณีย์ในประเทศไทยที่ใช้มาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2525 มาแปลงเป็นพิกัดที่ตั้งบนพื้นผิวโลกในประเทศไทย ด้วยหลักการทำงานเดียวกับระบบการหาตำแหน่งบนพื้นผิวโลก หรือ GPS โดย 1 คน สามารถมีได้หลายที่อยู่ และสามารถเปลี่ยนแปลงที่อยู่ชั่วคราวในระบบได้เมื่อจำเป็น ต้องเดินทางไปต่างพื้นที่ ทั้งนี้ แต่เดิมรหัสไปรษณีย์ 5 หลักจะบอกได้ถึงเขตพื้นที่เท่านั้น แต่ดิจิทัลโพสต์ไอดีจะระบุได้ถึงพิกัดตำแหน่งด้วยการปักหมุด บอกพิกัดแนวดิ่งได้ทำให้สามารถระบุที่อยู่สำหรับผู้ที่อยู่ในอาคารสูงได้แม่นยำยิ่งขึ้น และที่สำคัญช่วยลดขั้นตอนการทำงานของทั้งคนส่งของและพนักงานไปรษณีย์ในแต่ละพื้นที่อีกทั้งยังช่วยปกป้องข้อมูลส่วนบุคคลบนจ่าหน้า ป้องกันการโจรกรรมข้อมูลส่วนบุคคล เพิ่มประสิทธิภาพการขนส่ง ที่ถูกต้อง แม่นยำ ซึ่งในขณะนี้ดิจิทัลโพสต์ไอดีอยู่ในระหว่างการพัฒนา ทดลองใช้และคาดว่าจะนำมาใช้ได้จริงในไตรมาสที่ 2 ปี พ.ศ.2566 และภายในปี พ.ศ.2567 ประชาชนน่าจะมีรหัสดิจิทัลโพสต์ไอดีของตนเองที่จำได้ง่ายมาแทนการเขียนจ่าหน้าแบบเดิมพร้อมกันทั่วประเทศและเพื่อรองรับการมีดิจิทัลโพสต์ไอดีในอนาคต ที่ทำการไปรษณีย์ หรือผู้ให้บริการโลจิสติกส์จะมีเครื่องพิมพ์ฉลากในรูปแบบ QR Code ที่เป็นดิจิทัลโพสต์ไอดี เพื่อแปะบนซองเอกสาร โดยผู้รับและผู้ส่งมั่นใจได้ว่าข้อมูลส่วนบุคคลจะไม่หลุด เพราะไม่มีปรากฏบนกล่องหรือซอง แต่ต้องใช้แอปพลิเคชันบนอุปกรณ์อ่าน QR Code เท่านั้นถึงจะโชว์ และเป็นแบบใช่ครั้งเดียวส่วนระบบการจ่าหน้าซอง ส่งสิ่งของผ่านมาไปรษณีย์ไทยก็ยังคงใช้ควบคู่ไปด้วย
ดร. ปิยะนุช สัมฤทธิ์ นายกสมาคมขนส่งสินค้าและโลจิสติกส์ กล่าวว่า การนำเทคโนโลยีดิจิทัลรูปแบบใหม่ๆ เช่น ดิจิทัลไอดีมาใช้ในเรื่องของการขนส่งและโลจิสติกส์จะช่วยเอื้ออำนวยความสะดวก ลดต้นทุนช่วยปกป้องข้อมูลส่วนบุคคลได้ ป้องกันการโจรกรรมข้อมูลส่วนบุคคล ทำให้การขนส่งมีประสิทธิภาพ แม่นยำมากขึ้นและก้าวทันการแข่งขันในระดับสากล หลังจากนี้ทางสมาคมฯจะนำข้อมูลการใช้งาน ดิจิทัลโพสต์ไอดีไปถ่ายทอดองค์ความรู้แก่สมาชิกในสมาคมฯ ทดลองใช้งานแล้วนำข้อดี ข้อที่ควรปรับปรุงแก้ไขกลับมายังไปรษณีย์ไทย ซึ่งเป็นหน่วยงานที่คิดค้น เพื่อปรับปรุงระบบให้ใช้ ใช้งานง่าย สะดวก รวดเร็วและปลอดภัยแก่ผู้ใช้บริการทั่วทั้งประเทศต่อไป